Ο αριθμός αυτός δεν προέκυψε από μελέτες, κάτι βέβαια παράδοξο για Ιάπωνες, αλλά πραγματικό. Ήταν ένας αριθμός στρογγυλός, εύηχος και σίγουρα πολύ εμπορικός. Η αλήθεια πίσω από τον αριθμό ήταν ότι ένας φυσιολόγος είχε κάνει έναν απλό υπολογισμό ότι αν κάποιος διπλασιάσει τα καθημερινά του βήματα (από 3-4.000 σε περίπου 10.000), θα αυξήσει την ενεργειακή δαπάνη του κατά περίπου 300 θερμίδες. Δεν υπήρχαν κλινικές δοκιμές, κι όμως αυτό το νούμερο πέρασε σε καμπάνιες marketing, υιοθετήθηκε από εταιρείες και φυσικά … ενσωματώθηκε σε fitness trackers. Όλα αυτά το έκαναν … “κανόνα”.

Τα τελευταία χρόνια, οι μελέτες ήρθαν να βάλουν τα πράγματα σε πιο ρεαλιστική βάση:

• Απέδειξαν ότι τα οφέλη για την υγεία ξεκινούν ήδη από πολύ χαμηλότερα επίπεδα φυσικής δραστηριότητας
• Για πολλούς ανθρώπους, τα μεγαλύτερα κέρδη εμφανίζονται μεταξύ 6.000–8.000 βημάτων
• Ακόμα και σημαντικά λιγότερα βήματα είναι σαφώς καλύτερα από το τίποτα!

Με άλλα λόγια, η επιστήμη απέδειξε ότι τα 10.000 βήματα δεν είναι λάθος, απλώς δεν είναι απαραίτητα, και κυρίως δεν λένε τίποτα για την ποιότητα της κίνησης.

Εδώ ακριβώς εμφανίζεται μια διαφορετική προσέγγιση, και πάλι από την “χώρα του ανατέλλοντος ηλίου”, η οποία έχει γίνει viral στις μέρες μας και ονομάζεται: “Japanese Walking” ή “Γιαπωνέζικο Περπάτημα” στην γλώσσα μας.

Στην πραγματικότητα βέβαια δεν μιλάμε για κάτι καινούργιο. Είναι μια μέθοδος που αναπτύχθηκε στην Ιαπωνία στις αρχές του 2000, γνωστή ως Interval Walking Training (IWT) και η βασική της ιδέα είναι απλή:

• 3 λεπτά γρήγορο περπάτημα
• 3 λεπτά χαλαρό περπάτημα
• επανάληψη για περίπου 30 λεπτά

Ναι, είναι μια μορφή διαλειμματικής προπόνησης, στο περπάτημα, και όπως όλες αυτές οι μέθοδοι δεν βασίζεται στο “πόσο”, αλλά στο “πώς” περπατάει κάποιος.

Η εναλλαγή έντασης που προτείνει ενεργοποιεί μηχανισμούς που δεν εμφανίζονται στο σταθερό, χαλαρό περπάτημα αφού αυξάνει την καρδιοαναπνευστική ικανότητα, βελτιώνει τη μυϊκή δύναμη και επηρεάζει θετικά την αρτηριακή πίεση και τον μεταβολισμό και μάλιστα το πετυχαίνει σε λιγότερο χρόνο.

Έτσι, το “Japanese Walking” δεν έρχεται να αντικαταστήσει τα “10.000 βήματα”, αλλά στοχεύει στο ότι η ένταση μπορεί να είναι πιο σημαντική από τον όγκο.

Photo copyright: Aaron Burden

Σαν βουνίσιοι που είμαστε, αν μεταφέρουμε αυτή τη λογική στο βουνό, τότε τα πράγματα γίνονται ακόμα πιο ενδιαφέροντα, γιατί στην πεζοπορία — και ακόμα περισσότερο όταν γίνεται στα μονοπάτια — η ένταση υπάρχει ήδη. Απλώς δεν τη μετράμε. Οπότε μια εναλλαγή είναι αντί για σταθερό ρυθμό, να εναλλάσσουμε κομμάτια, πιέζοντας σε ανηφόρες ή τεχνικά τμήματα και να αφήνουμε το σώμα να ανακάμψει σε κατηφόρες ή εύκολα μονοπάτια.

Αν το εξετάσει κανείς πιο προσεκτικά, αυτό που περιγράφεται ως “Japanese walking” και έχει γίνει viral αυτό τον καιρό, είναι κάτι που οι δρομείς ορεινού τρεξίματος κάνουν διαισθητικά εδώ και χρόνια: ρυθμός – χαλάρωση – ρυθμός – χαλάρωση. Απλώς τώρα απέκτησε και επιστημονική τεκμηρίωση, όσο αφορά την πεζοπορία.

Σε τελική ανάλυση πάντως αυτή η ιστορία με τα “10.000 βήματα” δεν είναι ένα λάθος που πρέπει να διορθωθεί, αλλά ένα πολύ ωραίο παράδειγμα του πώς μια απλή ιδέα μπορεί να γίνει παγκόσμια συνήθεια.

Αλλά καθώς καταλαβαίνουμε καλύτερα το σώμα μας και την άσκηση, η συζήτηση μετατοπίζεται από το “πόσο” στο “πώς” και ίσως εκεί βρίσκεται και η ουσία, είτε περπατάμε στην πόλη είτε σε ένα ορεινό μονοπάτι.

Δεν έχει τόση σημασία να φτάσουμε έναν αριθμό. Έχει σημασία να δώσουμε στο σώμα έναν λόγο να προσαρμοστεί!

Δημήτρης Τρουπής

Πηγές: Outside Magazine, Wikipedia